سيد محمد حسن بني هاشمي خميني
168
توضيح المسائل مراجع ( فارسي )
سيستانى : بقيهء مال او را صرف اداى قرضش نمايند . . ( 4 ) [ كلمهء " بايد " در رساله آيات عظام : گلپايگانى و صافى نيست ] ( 5 ) خوئى : بايد مال او را صرف حجّ بنمايند و در صورتى كه چيزى باقى باشد به خمس و زكات و قرض قسمت نمايند . [ پايان مسأله ] سيستانى : بايد مال او را صرف اداى قرضش بنمايند ؛ و در صورتى كه چيزى باقى باشد صرف حجّ كنند ؛ و اگر چيزى زياد آمد به خمس و زكات قسمت نمايند . [ پايان مسأله ] تبريزى : بايد مال او را به خمس و زكات و قرض و حجّ قسمت نمايند . [ پايان مسأله ] فاضل : بايد مال او را به خمس و زكات و قرض ، به نسبت ، تقسيم كنند . . زنجانى : بايد مال او را به خمس و زكات و قرض و نذر و كفّاره و مانند اينها قسمت نمايند ، مثلًا اگر چهار مليون تومان خمس بر او واجب است و دو مليون تومان هم به كسى بدهكار است ، و همه مال او سه مليون تومان است ، بايد دو مليون تومان بابت خمس و يك مليون تومان به دَيْن او بدهند . مكارم : رجوع كنيد به ذيل مسأله 1988 . بهجت : رجوع كنيد به مسألهء اختصاصى 1479 ، صفحه 113 . مسأله 1990 كسى كه مشغول تحصيل علم است و اگر تحصيل نكند مىتواند براى معاش خود كسب كند ، چنانچه تحصيل آن علم ، واجب يا مستحبّ باشد مىشود به او زكات داد ( 1 ) و اگر تحصيل آن علم واجب يا مستحبّ نباشد ، زكات دادن به او اشكال دارد ( 2 ) اين مسأله ، در رسالهء آيت الله بهجت نيست ( 1 ) گلپايگانى ، صافى : ( گلپايگانى : بلكه با اشتغال به تحصيل علم مباح نيز دادن زكات به او اشكال ندارد ) ولى احتياط براى اهل علم ، نگرفتن زكات است مگر در صورتى كه از تحصيل مخارج عاجز باشند و لكن جايز است اشتغال به تحصيلِ علم هر چند باعث عجز از تحصيل نفقه بشود . خوئى ، تبريزى : چنانچه تحصيل آن علم واجب باشد مىشود به او زكات داد . و اگر تحصيل آن علم مستحبّ باشد ، زكات دادن به او فقط از سهم سبيل الله جايز است ، و اگر نه واجب ، نه مستحبّ باشد ، جايز نيست به او زكات بدهند . سيستانى : چنانچه تحصيل آن علم واجب عينى باشد ، مىشود از سهم فقرا به او زكات داد و اگر تحصيل آن علم داراى مصلحت عامه باشد ، زكات دادن به او از سهم سبيل الله بنا بر احتياط با اجازهء حاكم شرع جايز است ، در غير اين دو صورت جايز نيست به او زكات بدهند . ( 2 ) فاضل : زكات دادن به او جايز نيست . مكارم : مسأله كسانى كه مشغول فراگرفتن علم واجب هستند مىتوانند از زكات استفاده كنند ، همچنين قضات و مجريان حدود و مانند آنها .